iJarocin.pl reklamy
Porady prawne

Eksmisja i lokal socjalny

Zapraszamy Państwa do lektur poniższego wpisu, który poświęcony został problematyce eksmisji.

 

CZYM JEST EKSMISJA ?

Eksmisja to ogół czynności zmierzających do usunięcia kogoś z nieruchomości, która zajmowana jest przez daną osobę w sposób bezprawny. Przykładem takiej sytuacji może być zajmowanie lokalu przez osobę, z którą rozwiązano umowę najmu lub też samowolne zajęcie cudzej nieruchomości bez zgody właściciela.

Celem eksmisji jest nie tylko przymuszenie niechcianych lokatorów do wyprowadzki, ale również opróżnienie nieruchomości z ich przedmiotów oraz wydanie nieruchomości właścicielowi.
 

ŻĄDANIE EKSMISJI

Pierwszą czynnością zmierzającą do eksmisji niepożądanego lokatora jest wystosowanie do niego żądania opuszczenia oraz opróżnienia lokalu. Podstawą takiego żądania jest przepis art. 222 §1 Kodeksu cywilnego, który stanowi, że właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzecz. Żądanie eksmisji może wystosować również Gmina, jeżeli osoba zajmująca lokal komunalny zalega z opłatami za czynsz lub opłatami eksploatacyjnymi.

Warto wiedzieć, że eksmisji jednego z lokatorów mogą żądać również właściciele lub osoby zamieszkujące w innych mieszkaniach znajdujących się w tym samym budynku, jeżeli dana osoba wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu. Ponadto powództwo o nakazanie przez sąd eksmisji może dotyczyć również małżonka, rozwiedzionego małżonka lub innego współlokatora tego samego lokalu, jeżeli ten swoim rażąco nagannym postępowaniem uniemożliwia wspólne zamieszkiwanie.

 

JAK PRZEBIEGA POSTĘPOWANIE W SPRAWIE O EKSMISJĘ?

Pierwszym etapem w sprawie o eksmisję jest tzw. etap przedsądowy, w ramach którego właściciel lub inna osoba uprawniona kieruje wobec niepożądanego lokatora wezwanie do dobrowolnego opuszczenia i opróżnienia lokalu w określonym terminie. Brak reakcji ze strony lokatora powoduje, że właściciel lub inna osoba uprawniona może wystąpić na drogę sądową.

W ramach etapu sądowego właściciel lub inna osoba uprawniona składa do Sądu pozew o opuszczenie lokalu. Sąd w ramach postępowania przeprowadza rozprawę, zaś po zakończeniu postępowania wydawany jest wyrok, który może zawierać nakaz opuszczenia i opróżnienia lokalu przez daną osobę.

W przypadku, gdy niepożądany lokator nie wykona dobrowolnie orzeczenia sądowego i nie opuści lokalu – istnieje możliwość skierowania sprawy do Komornika Sądowego. W tym celu wyrok eksmisyjny powinien zostać opatrzony klauzulą wykonalności. Właściciel lokalu lub inna osoba uprawniona składa wniosek do Komornika o wszczęcie egzekucji w celu opróżnienia lokalu. Należy tutaj zaznaczyć, że właściciel nieruchomości nie ma prawa do samowolnego usunięcia lokatorów z mieszkania – to Komornik Sądowy wykonuje czynności w ramach postępowania egzekucyjnego z uwzględnieniem przepisów, które przewidują pewną ochronę dla lokatorów.

Uwaga ! Wyroków sądowych nakazujących eksmisję nie wykonuje się w okresie od 1 listopada do 31 marca, jeżeli osobie eksmitowanej nie wskazano lokalu, do którego ma nastąpić przekwaterowanie. Ochrona ta nie obowiązuje jednak w sprawach:

  • w których powodem eksmisji było stosowanie przemocy w rodzinie lub wykraczanie w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu, albo niewłaściwe zachowanie czyniące uciążliwym korzystanie z innych lokali w budynku, lub

  • gdy zajęcie lokalu nastąpiło bez tytułu prawnego.

Przepisy polskiego prawa nie pozwalają na tzw. „eksmisję na bruk”, co oznacza, że jeżeli dłużnikowi nie przysługuje prawo do innego lokalu mieszkalnego – eksmisja następuje do lokalu socjalnego lub też do pomieszczenia tymczasowego.

Co to oznacza w praktyce? Jeżeli w wyroku sądowym nie zawarto rozstrzygnięcia o przyznaniu eksmitowanemu lokatorowi prawa do lokalu socjalnego a dłużnik na wezwanie Komornika Sądowego nie wyprowadził się z mieszkania – Komornik Sądowy występuje do Gminy o wskazanie tymczasowego pomieszczenia, do którego ma nastąpić eksmisja i jednocześnie wstrzymuje wykonanie eksmisji do czasu wskazania takiego pomieszczenia. Jeżeli wierzyciel lub dłużnik, albo osoba trzecia wskaże pomieszczenie odpowiadające wymogom tymczasowego pomieszczenia – Komornik nie może wstrzymać się z dokonaniem czynności i eksmituje tam lokatora.

Uwaga ! Prawo do tymczasowego pomieszczenia nie przysługuje dłużnikowi, jeżeli:

  • z wyroku wynika, że eksmisja została orzeczona z powodu stosowania przemocy w rodzinie lub z powodu rażącego lub uporczywego wykraczania przeciwko porządkowi domowemu albo niewłaściwego zachowania czyniącego uciążliwym korzystanie z innych lokali w budynku, albo że dłużnik dokonał zajęcia opróżnionego lokalu bez tytułu prawnego;

  • następuje eksmisja z lokalu zajmowanego na podstawie umowy najmu okazjonalnego w sytuacji, gdy właściciel lokalu zgłosił zawarcie tej umowy naczelnikowi urzędu skarbowego;

  • następuje eksmisja z lokalu zajmowanego na podstawie umowy najmu instytucjonalnego lokalu;

  • następuje eksmisja z lokalu zajmowanego na podstawie umowy najmu instytucjonalnego z dojściem do własności;

  • następuje eksmisja z już zajmowanego tymczasowego pomieszczenia.


W przypadkach opisanych powyżej, tj. jeżeli dłużnikowi nie przysługuje prawo do tymczasowego pomieszczenia – Komornik usunie dłużnika do noclegowni, schroniska lub innej placówki zapewniającej miejsca noclegowe, wskazanej na wniosek Komornika przez Gminę właściwą ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu.

 

KOMU PRZYSŁUGUJE LOKAL SOCJALNY?

Lokale socjalne to forma zapobiegania zjawisku bezdomności, polegająca na zapewnieniu lokum osobom w trudnej sytuacji materialnej oraz rodzinnej.

Umowa najmu lokalu socjalnego zawierana jest na czas oznaczony z osobami:

  • które nie posiadają tytułu prawnego do lokalu i dodatkowo spełniają warunki określone w uchwale Rady Gminy;

  • którym Sąd przyznał prawo do lokalu socjalnego w wyroku eksmisyjnym.

Sąd w ramach postępowania o eksmisję bada z urzędu, czy zachodzą przesłanki zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Co ważne – Sąd nie może rzec o braku uprawnienia do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu wobec:

  1. kobiety w ciąży,
  2. małoletniego, osoby niepełnosprawnej lub ubezwłasnowolnionego oraz osoby sprawującej nad nim opiekę i wspólnie z nim zamieszkałej,
  3. obłożnie chorego,
  4. emeryta lub rencisty spełniającego kryteria do otrzymania świadczenia z pomocy społecznej,
  5. osoby posiadającej status bezrobotnego,
  6. osoby spełniającej przesłanki określone przez radę gminy w drodze uchwały

- chyba że osoby te mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany lub ich sytuacja materialna pozwala na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie.

 

Sąd – orzekając o uprawnieniu do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu – nakazuje wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu do czasu złożenia przez Gminę oferty zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu.

 

Uwaga! Sąd może orzec o braku uprawnienia do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego w szczególności jeżeli eksmitowany lokator wykraczał w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu, czyniąc uciążliwym korzystanie z innych lokali w budynku lub też swoim rażąco nagannym postępowaniem uniemożliwiał swoim współlokatorom wspólne zamieszkiwanie w danym lokalu.


Porada została przygotowana przez radców prawnych z ramienia Fundacji Auditorium z siedzibą we Wrześni, która w 2023 roku w ramach realizacji zadania zleconego z zakresu administracji rządowej prowadzi Punkt Nieodpłatnej Pomocy Prawnej oraz Punkt Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego na terenie powiatu jarocińskiego (zadanie finansowane z dotacji celowej budżetu państwa).





Tworzenie stron i sklepów internetowych - internetka.pl

Czytaj również

SMOK SKUP-SPRZEDAŻ